Recensie

Kersten, de lijfarts van Himmler 1 Kersten, de lijfarts van Himmler

Scenario : Patrice Perna Tekeningen: Fabien Bedouel Uitgeverij: Glénat.

In het rijtje van strips over de controversiële figuren in de entourage van Hitler mag De lijfarts van Himmler zeker niet ontbreken. Na De man in de schaduw (eveneens op scenario van Patrice Perna) en De bankier van het Rijk (Pierre Boisserie & Philippe Guillaume) richt Perna zich opnieuw op een moreel ambigue historische figuur.

Dit keer gaat het om Felix Kersten, de Finse arts en masseur “met de gouden handen” die tussen 1939 en 1945 uitgroeide tot persoonlijke lijfarts én vertrouweling van SS-Reichsführer Heinrich Himmler.
Kersten, een flamboyante en in de jaren ’20 gevierde masseur binnen de Berlijnse high society, wordt in 1939 door Himmler benaderd om diens chronische pijnen te behandelen. Zijn technieken blijken zo effectief dat er een uitzonderlijke vertrouwensband ontstaat. Die positie stelt Kersten in staat – ondanks zijn weerzin tegen veel van de nazi-ideologie – op cruciale momenten een goed woord te doen voor vervolgde personen. Doordat hij ook een uitgebreide praktijk had in Den Haag, gaat het daarbij geregeld om prominente Nederlanders. Maar ook verzetslieden en wetenschappers profiteren van zijn stille interventies.
In de laatste oorlogsmaanden weet Kersten zelfs de vrijlating van ongeveer duizend vrouwen uit Ravensbrück te bewerkstelligen.
Volgens sommige bronnen zou hij bovendien hebben verhinderd dat Himmler en Hitler hun plannen uitvoerden om de Nederlandse bevolking massaal naar Polen te deporteren om zo “Lebensraum” te creëren.

Het album besteedt ook aandacht aan de complexe periode na de oorlog, waarin Kerstens relaas op scepsis stuit en hij zelfs van collaboratie wordt verdacht. In Zweden worden zijn heldendaden aanvankelijk niet geloofd, al kan hij wel rekenen op steun van enkele invloedrijke Nederlanders die hem beschouwen als “redder van het Nederlandse volk”. Een titel die, na wetenschappelijk onderzoek in de jaren zeventig, opnieuw tot controverse leidt.

Even markant zijn banden met de oude nazivrienden die na de oorlog intact blijven. Maar dat is een ander verhaal.
Hoe dan ook: Kersten blijkt een man die graag goed wilde doen en zich voortdurend in bochten wrong om op ieders goede lijstje te staan — een houding waarvoor hij zijn nek meer dan eens moest uitsteken.

De lijfarts van Himmler is al met al een bijzonder boeiend historisch verhaal, over een figuur die minder bekend is dan zijn daden doen vermoeden.
Juist daarin toont dit soort stripverhalen hun waarde: ze maken recente geschiedenis tastbaar voor stripliefhebbers met een passie voor het verleden.

Voor gedetailleerde achtergrondinformatie verwijs ik graag naar de eerdere recensies van Witam en Blacktiger uit 2016, toen de Nederlandse editie verscheen.

Zelf las ik de nieuwe editie uit 2024 in één ruk uit. Perna kiest opnieuw – zoals ook in De man in de schaduw – voor een vertelstructuur met flashbacks, prachtig tot leven gebracht door het expressieve tekenwerk van Fabien Bedouel.

Pjotr 11-2025

Dit is een recensie van een gebruiker.